İLÇENİN TARİHÇESİ :
Hititlerden buyana meskün olan ve önemli bir yol güzergahında bulunan İlçemiz, Osmanlı İmparatorluğu zamanında SULTANİYE ismiyle anılmıştır.
1500 yılının başlarında Cilali Eşkıyaları ile Levent (Çiftbozan) eşkıyaları soygun yapmağa en uygun bulduğu bu boş ve tenha yerde yuvalanmışlardı. Çevredeki yerel halk eşkıyaların zulmünden korkmuş, Karacadağ eteklerine çekilmiş ve burayı tamamen boşaltmıştır. Karapınar boş, tenha, korkulu ve korunması güç bir yer halini almıştır.
1514 yılında Yavuz Sultan Selim Çaldıran seferine giderken, eşkıya korkusu ile çevreye kaçan halk Padişahı “Kırkpınar” Karapınar konağında karşılamış ve güvenliklerinin sağlanmasını istemişlerdir. Padişah bölge halkının güvenliğinin korunması için Derbentçi kurulmasını emir buyurmuştur.
İşte bu önemli fakat geçilmesi zor ve korkulu yerde köy kurulmuş, imarı ise II.Selim’in Konya Valiliği döneminde olmuştur.
Ana yollar üzerinde bir Derbent Köyü olarak kurulan Karapınar’ın daha fazla rağbet görmesi ve nüfusunun artması için büyük bir vakıf şeklinde Camii (1563-1564)Han, Kervan- saray, İmaret, 39 Dükkan, 2 Yel değirmeni ve 5 Çeşme gibi tesisler Mimar Sinan tarafından yapılmıştır.
1868 yılında çıkarılan bir fermanla İlçe olmuş, 1882 yılında ise Belediye teşkilatı kurulmuştur. 1934 yılında Sultaniye ismi KARAPINAR olarak değiştirilmiştir.
COĞRAFİ DURUMU
Karapınar Konya’nın 95 KM. Doğusunda yer alır. Batısında Konya İli ve Çumra İlçesi, güneyinde Karaman İli ve Ayrancı İlçesi, doğusunda Ereğli İlçesi, kuzeydoğusunda Emirgazi İlçesi, kuzeyinde Aksaray İli ile çevrilidir. Yüzölçümü 3.030 KM2. olan İlçenin deniz seviyesinden yüksekliği 1026 M.’dir. Konya’yı doğuya bağlayan çok önemli ve işlek bir karayolunun üzerinde yer alır.
Ş ehrin ismi, " Pınarbaşı " denilen yerden çıkan " Karasu " kaynağı ile ilgilidir. Bugün artık kurumuş olan karasu kaynağı adına izafeten, burada kurulan yerleşim yerine de " KARAPINAR " denilmiştir.
NÜFUS DURUMU
1990 ve 2000 YILI GENEL NÜFUS SAYIM SONUÇLAR I
KONYA-KARAPINAR
NÜFUSLARI
İDARİ BİRİMLER 1990 2000 Y I L I ;
Toplam Erkek Kadın Art %
KARAPINAR İLÇESİ : 44254 55734 27696 28038 23,06
ŞEHİR MERKEZİ : 26849 35285 17498 17787 27,32
BELDE VE KÖY. TOP. : 17405 20449 10198 10251 16,11
Akçayazı Köyü : 556 571 288 283
Akören Köyü : 677 662 344 318
Çiğil Köyü : 87 87 46 41
Hasanoba Köyü : 434 315 153 162
HOTAMIŞ (B) : 2293 3068 1572 1496
İSLİK (B) : 2295 2231 1130 1101
Karakışla Köyü : 209 226 122 104
KAYALI (B) : 3499 4654 2342 2312
Kayacık Köyü : 439 475 229 246
Kazanhüyüğü Köyü : 169 152 77 75
Kesmez Köyü : 897 1121 538 583
Küçükaşlama Köyü : 411 367 172 195
Ortaoba Köyü : 508 562 289 273
Oymalı Köyü : 338 336 170 166
Şabanlı Köyü : 642 623 310 313
Sazlıpınar Köyü : 965 1569 799 770
Yağmapınar Köyü : 175 180 83 97
YEŞİLYURT (B) : - 2941 1384 1557
Yenikuyu Köyü : 320 309 150 159
NOT:
Yeşilyurt Kasabası 1990 Genel Nüfus Sayımında Kasaba değildi, daha sonra Salur, Sırçalı, Bağdaylı ve Güzelkışla Köylerinin birleşmesi ile Kasaba olmuştur. Bu nedenle yukarıdaki listede Yeşilyurt Kasabasının 1990 Genel Nüfus sayımındaki nüfusu yazılmamıştır.
Nüfus Artış Hızı ve Değerlendirmesi;
1990 Genel Nüfus Sayımı ile 2000 yılında yapılan Genel Nüfus Sayımında, İlçe merkezi ve bağlı İdari birimlerinde belirli bir nüfus artışı olmakla birlikte genelde mevcut nüfusu muhafaza ettikleri görülmektedir.
Göç Durumu ve Nüfusa Etkisi;
2000 yılı Genel Nüfus Sayımında sayım çalışmalarının çalışma takvimi doğrultusunda titizlikle yürütülmesi, sayılmayan vatandaşlarımızın kalmamasına gereken önemin verilmesi sonucu İlçe Merkezimiz ve bağlı idari birimlerinde % 37 oranında Nüfus artışı olmuştur. Nüfus artışı İlçe merkezinde eğitime verilen önem sayesinde ve Orta dereceli okulların noksansız olması ve Selçuk Üniversitesi bünyesinde İlçemizde açılan Karapınar Meslek Yüksek Okulu’nun bulunması eğitim ve öğretime dayalı göçleri önlemekle birlikte süt ve süt ürünleri, un fabrikası, Yem fabrikası gibi işyerlerinin göçü önlemekte olduğu, doğum olayına göre ölüm olayının 1/10 oranında olmasıda nüfus artışını etkilemektedir.
İDARİ DURUMU
“ Devlet-i Osmaniye Salnameleri” nin Konya Vilayetine bağlı Kazalar arasında İlçemizin ismi de geçmektedir. 1868 yılında çıkarılan bir fermanla İlçe özelliğini kazanmış, 1882’de Belediye teşkilatı kurulmuş ve 1934 yılında Sultaniye ismi yerine Karapınar ismi kabul edilmiştir.
İlçeye bağlı 4 Kasaba ve 15 Köyümüz mevcuttur. İlçe merkezine bağlı 153 adet Yayla bulunmakta; (Karacalar, Danışık, Yenioba, Büyükçiğil, Küçük Çiğil, Akkaya, Dikmen, Müftüoğlu, Çınar, Körbekir, Yukarıyenioba, Başkuyu, Çatmalıoba, Çiçek, Tahir Dikmen, Akyayla, İnci Çardağı, Şükrü Başoğlu, Bütüner Çardağı, Bayram Kaş, Rahim Tokgöz, Ali ve Cevat Uğur, Çatmalıoba, Uğurlar, Düzenliler, Aşkanlar, Yeşilyurt, Sezer ve Filiz, Duran Sezer, Hüseyin Akkaya, Osman Akkaya, Maviler, Erbaşlar, Girginli, Vahaoba, Sığır Kuyusu, Deper, Kırca, Uğurlar çardağı, Albayrak Çardağı, Bütüner Çardağı, Akkaş, Bozaklı, Samuk, İnoba,Yelekli, Sırnık, Ören, Koymat, Kayalı, Hocanın, Tilkişar, Emirhaç, Emmioğlu Mehmet, Hacı Cemal, Mustul Cemal, Gavurözü Hasibin, Gözlük, Yedikulaç, Yırca Fuat, Çilağıl, İbrahim Çavuş, Ethemler, Kamışağılı, DemirYalı, Putur, Kuzey Meyil,Güney Meyil, Akviran, Yeniceoba, Karagöz, Akbaba, Kayaaltı, Akkuyu, Yüzbaşı, Yelekli, Dikmen, Zorlunun, Kabahasan, Çıralı, Niğde Boğazı, Büyük Bece, Menekirse, Badırık, Bacanak, Ören, Kolca, Gümülük, Delik Bastıran, Mehmet Bozkurt, Muzaffer Özkürkçü, Mehmet Boduroğlu, Naim Boduroğlu, Hacı Gani, Börcük, Kulfel, Kurtbasan, Aşağıyedikulaç, Sancaklar, Hanyıkığı, Yavşançukuru, Küçük Bece, Mısırlı, Eşeli, Ömer Hacı, Akobrak, Putur, Yassıca, Yazomca, Seyiphacı, Büyük Sekili, Çukurca, Apak, Küçük Körin, Acıkuyu, Yeni Acıkuyu, Esat, Hüdaverdi Çardağı, Bursal, Kanlı arkaç , Beşağıl, Kangal Bozağı,Çifte arkaç, Küllükuyusu, Çingir, Küçük, Selçik, Süleyman Yeşilyurt, Nuri Osaman Yetilyurt, Baldanoğlu, Sayarlar Çardağı, Rafet Acar, Mustafa Aktürk, Ahmet Aktürk, Şenkal Çardağı, Karakuyu, Nabipoğlu, Alp Çardağı, Kükürttoyu, Küçük Karakuyu, Kaya Altı, Kürtül, Yeni Altıntaş, Yeni Karakaş, Bunsal, İhsanağa,Büyük Çukurca, Kirkitli) ve bu Yaylalarda yaz aylarında ikamet edilmektedir. Buralarda evler toprak kerpiçlerden yapılmakta ve üzeri yine toprakla örtülmektedir.
Köylerimize bağlı 31 Yayla (Mezra) bulunmakta olup, buralarda sürekli ikamet edilmekte ve evler toprak kerpiç olup, üzerleri toprakla örtülmektedir.
15 Köyümüzün içmesuyu, elektrik ve telefonları mevcuttur.
Kayalı Kasabamızda 9 Yayla olup, (Kadirli,Tilkili, Lokman, Yeni, Kepez, Kuzukuyu, Keramca, Kulalı, Ağılözü) buralarda sürekli ikamet edilmekte, elektrik, su ve telefonları vardır.
Yeşilyurt Kasabamızda 4 Yayla olup, (Kürtül,Nasuhpınarı, Çayır, İmki kuyu) Bu yaylalarda içmesuyu kuyulardan temin edilmektedir.Telefon ve elektrikleri vardır.
Hotamış Kasabamızda 4 Yayla olup, (Fakrana, Karadere, Kapıtaş, Hazım) Bu yaylalarda içmesuyu kuyulardan temin edilmektedir. Elektrik ve telefonları vardır.
İslik Kasabamızın bağlı yaylası yoktur.
Akçayazı Köyümüzde; 4 Yayla olup, (Merdivenli, Derbent, Kuzukuyu, Çukurkuyu) Bu yaylalarda içmesuyu kuyulardan temin edilmekte, elektrik ve telefon vardır.
Oymalı Köyümüzde; 6 Yayla olup, (Ören, Tokan, Gümüşçay, Gömme, Basın, Kargın) Bu yaylalarda içmesuyu kuyulardan temin edilmekte, elektrik ve telefon vardır.
Akören Köyümüzde; 4 Yayla olup, (Şabanlı, Yeşilyurt, Cabir, Çiçek) Bu yaylalarda içmesuyu kuyulardan temin edilmekte, elektrik ve telefon vardır.
İlçemiz Merkez, Kasaba ve Köylerine bağlı Oba yoktur. Merkez , Kasaba ve Köylerimize bağlı yayla olarak tabir edilen toplam 180 adet yerleşim birimi vardır.
SOSYAL DURUMU
1- İlçemizde iklim ve geleneklere bağlı olarak özellikle Köylerimiz ve Yaylalarda konutlar yığma taş ve toprak kerpiç olarak yapılmakta ve çamur sıva ve beton sıva ile sıvanmaktadır. Pencereler ısı izalasyonunu sağlamak için küçük ve çift camlı yapılmaktadır. Binaların üstü ise toprakla örtülmektedir. Yapılan tespitlere göre Köylerimizde 5.165, İlçe merkezinde 6.575 olmak üzere toplam konut sayısı 11.740'dur. Son yıllarda İlçe merkezinde betonarme binalarda artış görülmektedir. Özellikle Yapı kooperatiflerinin kurulması teşvik edilerek sağlıklı konut üretimi başlatılmıştır.Halen İlçemizde 16 Konut Yapı Kooperatifi mevcuttur.Bunların 1 adedi gayri faal 15 adedi faal durumdadır.
2- 30 Haziran 2005 tarihi itibariyle, İlçemizde bulunan Kamu Kurum ve Kuruluşlarındaki mevcut personel sayısı aşağıya ıkarılmıştır.
Kamu Kurum ve Kuruluşunun Adı Personel Sayısı
Kaymakamlık (Yaz.İşleri Müdürlüğü 4
İlçe Nüfus Müdürlüğü 5
İlçe Emniyet Müdürlüğü 55
Bölge Trafik Denetleme İstasyon Amirliği 19
Adalet Teşkilatı 27
Cezaevi
4
İlçe Seçim Müdürlüğü
2
Tapu Sicil Müdürlüğü 4
Kadastro Müdürlüğü 4
İlçe Müftülüğü (Din Görevlileri dahil) 69
İlçe Mal Müdürlüğü 27
Askerlik Şubesi Başkanlığı 3
Tarım İlçe Müdürlüğü 18
Meteoroloji İstasyon Müdürlüğü 1
İlçe Halk Kütüphane Memurluğu 2
Sağlık Grup Başkanlığı (Sağlık Ocakları Dahil) 33
Devlet Hast. Baştabibliği 65
Sağlık Meslek Lisesi Müdürlüğü 9
İlçe Milli Eğitim Müdürlüğü (Bütün Okullar dahil) 460
İlçe Jandarma Komutanlığı (Erbaş ve Erler hariç) 10
İlçe Özel İdare Müdürlüğü 2
TOPLAM : 823
İlçemiz Kamu Kurum ve Kuruluşlarına ait 125 adet Lojman bulunmaktadır.
3- İlçemizde 35.000 M2.lik saha üzerinde çimli futbol sahası ve bunun yanında 450 kişilik Kapalı Spor Salonu, ayrıca Belediye tarafından yaptırılarak Gençlik ve Spor İlçe Müdürlüğü’ne devredilen futbol sahası bulunmaktadır. Ayrıca Belediye Düğün salonu bulunmakta olup, başka Sosyal tesis yoktur. İlçede sosyal yaşantı gelişmemiştir.
4- İlçe sağlık hizmetleri nitelik olarak son yıllarda mesafe katetmiştir.Devlet-Vatandaş işbirliği ile gerçekleştirilen Devlet Hastanesi modern cihazlarla donatılmış ve birçok amaliyatın gerçekleştirildiği bir seviyeye getirilmiştir. Şu anda 50 yatak kapasiteli Devlet Hastanesi mevcuttur. Ayrıca Sağlık Bakanlığına bağlı 1991-1992 Öğretim yılında eğitime açılan Sağlık Meslek Lisesinde 34 adet Erkek Öğrenci ve 51 adet Kız Öğrenci olmak üzere toplam 85 adet Öğrenci, 9 Öğretmen ile kendine ait binada eğitim ve öğretime devam etmektedir.
Merkezde 2, Kayalı, Hotamış, İslik ve Yeşilyurt Kasabalarında birer olmak üzere toplam 6 adet Sağlık Ocağı, 12 adet Sağlıkevi bulunmaktadır. Sağlık Ocaklarımızda Doktor mevcuttur.
Hastanede ; (2) Genel Cerrahi Uzmanı, (2) Dahiliye Uzmanı, (2) Diş Hekimi, (11) Pratisyen Doktor, (5) Hemşire, (5) Ebe, (6) Laboratuvar Teknisyeni, (4) Röntgen Teknisyeni, (5) Anestezi Teknisyeni, (8) Sağlık Memuru, (1) Şef, (4) Memur, (1) Ayniyat Saymanı, (1) Teknisyen, (1) Teknisyen Yardımcısı, (1) Anbar memuru, (2) Şoför, (5) Hizmetli, olmak üzere (65) personel mevcuttur. Ayrıca Acil 112 Kurtarma Servisi B Tipi olarak Devlet Hastane bünyesinde hizmet vermektedir.
Bunun dışında Göz Hastalıkları Uzmanı, Kadın Doğum Uzmanı, Çocuuk Hastalıkları Uzmanı, Ortapedi, Nöroloji, KBB. Uzmanı ile Eczacı, Ebe ve Hemşire ihtiyacı vardır.
2005 yılı Haziran ay’ı sonuna kadar, ilçemizde bulunan Devlet Hastanesi ve Sağlık Ocaklarımızda toplam; 71.859 adet hasta muayene edilmiş, 4.766 adet hasta başka hastenelere sevk edilmiş, 731 adet adli rapor verilmiş olup, Devlet Hastanemizde; 39 adet Büyük ameliyat, 97 adet Orta amaliyat ve 101 adet de küçük ameliyat yapılmıştır.
Özel Pınar Tıp Merkezi : 01.03.2005 tarihinde Karapınar’da açılarak faaliyete başlamış, Özel Pınar Tıp Merkezinde ; l KBB Uzmanı, 1 Diş Hekimi, 1 Biyokimya Uzmanı, 1 Radyoloji Uzmanı, 1 Kadın Hastalıkları ve Doğum Uzmanı, 1 Çocuk Hastalıkları Uzmanı, 1 Dahiliye Uzmanı, 2 Pratizyen Hekim, 1 Göz Hastalıkları Uzmanı, 1 Genel Cerrahi Uzmanı, 1 Ortapedi Uzmanı, 19 Sağlık Personeli ve 19 diğer personnel olmak üzere toplam 50 personneli vardır. 1 Ambulansı, 2 Amaliyathanesi, 1 Doğumhanesi, 10 büyük yatak ve 4 çocuk yatak ile hizmet vermektedir.
5- 2005 yılı Haziran ay’ı sonuna kadar, İlçemiz Sosyal Yardımlaşma ve Dayanışma Vakfı’nca; 250 kişiye nakdi yardım, 600 kişiye ayni yardım (Yiyecek), 66 kişiye sağlık (ilaç) yardımı, 236 Öğrenciye nakdi Eğitim yardımı ve 1.600 kişiye ayni (Yakacak) yardımı olmak üzere; 2.152 kişiye, toplam 87.477.00 YTL. Ayni ve Nakdi yardım yapılmıştır.